صدای خوزستان-حبیب جهان آرا : با آرزوی طاعات و عبادات همه مسلمانان جهان و تبریک به مناسبت عید سعید فطر رمضان
رمضان نام ماه نهم از ماههای قمری هست
ماهی که در بین دوماه شعبان و شوال است
این لغت از رمض گرفته میشود و به معنای سوزاندن و از بین رفتن است و رمضان بمعنی ریگزار سوزان و یا سنگ سوزان و داغ می باشد و در تفسیر این نامگذاریها اگر بدقت اندیشه گردد بدون دلیل نباشند.
در باره نام نهادن رمضان بر ماهی که مسلمانان در آن به امساک از خوردن و آشامیدن فرمان داده شدند شاید چنین حِکمتی را در بر داشته باشد و ممکن است دستور به اجرای این فرمان الهی در ماهی گرم و سوزان وَضع شده باشد یا هم به سبب این باشد که در این ماه نفس انسان از گناه پاکیزه می گردد یعنی همانطور که آتش سبب سوزاندن و پاکی میگردد روزه داری در این ماه باعث سوزاندن و پاک شدن گناهان گردد همانطور که اگر به ماهییت روزه داری توجه شود چنانچه روزه داری از روی حقیقت اعمال گردد نتیجه بسیار سودمندی برای روزه دار و جامعه انسانی ببار می آورد.
پس آنچه مهم است این است که روزه یا همان صِیام در (ادبیات عربی) فلسفه ای را در بر دارد و این فرمان الهی بدون حکمت نیست.
در حقیقت روزه داری را مجموعا دو برایند برجسته هست
نخست برایند اقتصادی و دوم برایند معنوی
در محور اقتصادی برداشت این است که چه بسا در طول یکماه روزه گرفتن افراد جامعه مسلمین، این ریاضت منجر به قناعت گردد تا شاید این ذخیره نمودن به نوعی برپا نمودن خیمه آمادگی برای رویارویی با دشواریهای اقتصادی پیش رو باشد و از سوی دیگر عادت نمودن همگانی در شکیبایی نسبت به سختی های اقتصادی که ممکن است بدلایلی در جامعه رخ بنماید.
گر چه امروز تغذیه افطاری بعضی از روزه داران با خوراک شبانه روزی در غیر ماه رمضان برابری می کند و شاید حتی چربتر هم باشد ولی مهم اجرای فرمان الهی است.
و اما مهمترین بعد روزه داری همان ریل معنوی ان است.
زیرا انسان در این ریاضت به مرحله ای از خویشتنداری می رسد که منجر به پالایش خواهش های ناپسند از درون تا رفتار خود میگردد(تزکیه نفس) مانند هر آنچه شما در زمینه رفتارهای رذیله بپندارید که ممکن است انسان بهمراه خود داشته باشد.
در باب معنویت شایان بیان است که روزه داری بَستر بسیار گرانبها و با ارزشی را در سطوح جامعه می گستراند مانند خویشتن داری از اسراف، دروغ، غیبت ، دزدی، تهمت، ریا افترا، عجب و یا هر گناهی که انسان را از نزدیکی به صفای دل باز میدارد.
در موضوع روزه و روزه داری و شرایط آن احکام فراوانی وجود دارد که با رجوع به منابع مربوطه قابل دریافت است.
اما یک سوال اینجا شایان ذکر است و آن هم اینکه اِهتمام به روزه در زمان حکومت دینی و هم حاکمیت غیر دینی چه حکمی دارد؟
پاسخ این است که اساسا در حاکمییت دینی مبتنی بر مقتضیات زمان احکام دینی لازم الاجرا هستند و تعطیل بردار نیستند مگر بدلایل خاصی که وجود داشته باشد در غیر این صورت احکام دینی قابل نسخ نیستند.
گر چه ممکن است کسانی به این تحلیل ایراد بگیرند اما برداشت این است که چنانچه ممکن باشد اجرای بعضی از حدود بستر آنها در جامعه مهیا نشده باشد و عمل به آنها عامل بازدارندگی که نشود هیچی و چه بسا ممکن باشد که مایه دردسر برای جامعه و حاکمیت دینی هم گردد و آنچه در این باب میتوان مثال زد مثل اجرای حدود دزدی(سرقت)
اما اگر همین سوال هم در باره حاکمیت غیر دینی طرح گردد تا حدودی پاسخ همان است که در جواب سوال اول طرح گردید.
یعنی با عدم حاکمیت دینی، نباید احکام دین از حوزه اجرا تعطیل گردد بجز در مواردی خاص که در تفسیر و تبیین فرامین دینی طرح گردیده است.
اما آنچه بسیار مهم است این است که در حاکمیت دینی، چنانچه بدلایلی فراهم شدن بستر عمل به احکام دینی مهیا نگردد و زمینه انحراف و به تعطیلی کشاندن احکام و فرامین دینی مهیا گردد مقصر چه کسانی هستند؟ چون در حاکمیت غیر دینی توقعی از کارگزاران وقت نمی رود تا اینکه بستر دینداری را مهیا سازند اما با حاکمیت دینی بهانه ای برای رها کردن قوانین دینی وجود ندارد پس پاسخ این است چنانچه در بستر جامعه با حضور حاکمیت دینی افراد جامعه در انجام تکالیف دین و احکام آن سستی به خرج دهند مسئولان باتوجه به تاثیر گذاری مورد مواخذه قرار گیرند و ممکن است تقصیر مردم در این باب کمتر باشد
حال با این توصیف می توان یک برآورد کرد که آیا الزام و عمل به احکام عملی در این روزگار در میان آحاد جامعه ما بیشتر است یا در دهه های اخیر؟ فلذا چنانچه اهمال در انجام تکالیف دینی، امروز رواج بیشتری داشته باشد و مردم از دین ، گریزان شوند مقصر، مسئولان خواهند بود زیرا بدلیل ناتوانی در اجرای امور و ظهور بی عدالتی گرایش به انجام تکالیف دینی کمرنگ می شود
در جامعه ای که مسئولان خود ناقض دستورات باشند بدون شک عموم مردم را دچار سردرگمی خواهد کرد «رطب خورده، منع رطب چون کند؟»
پس گناه به انحراف کشیدن انسانها، مسئولان خواهند بود همانطور که امام علی ع فرمودند «الناس على دین ملوكهم»
یعنی در حوزه اجرا و عمل مردم یک جامعه پیرو حاکمان و امرای خود می باشند.
در نتیجه روزه و روزه داری که از جلوه های بسیار زیبای دین است و چنانچه نسلهای جوان و نوجوان ما از تمایل و رغبت به فرامین دینی خاصه روزه اجتناب کنند بیشتر از همه مقصر کارگزاران و مبلغان دینی هستند.

Share This:

نظر شما!!